İçimizden Biri: John Steinbeck

Nobel ve Pulitzer ödüllü Steinbeck’i tanır mısınız? Evet hani şu Fareler ve İnsanlar, Gazap Üzümleri, Bitmeyen Kavga ve daha nicesini yazan kişi.Hadi o adamı yakından tanıyalım!

”İyi bir hikaye okuyabiliyordum, hatta onun nasıl yazıldığını biliyordum. Niçin ben böyle bir hikaye yazamıyordum? ”

İşte yıllar önce bu cümleyle çıkmıştı yazarlık yoluna Steinbeck. Gençliği, parasızlık ve zorluklarla geçen yazar üniversite döneminde boyacılık, ırgatlık, kapıcılık gibi işlerde çalıştı. Stanford Üniversite’sinde yaklaşık 6 yıl aralıklarla öğrenimine devam eden yazar küçüklüğünden beri hikaye yazıyordu.Kitaplarında 1929 Ekonomik Buhranı dahil işsizlik, yaşam zorluğu, tarım işçilerinin karşılaştığı zorluklara yer verdi.Yazar aslen kendini toplumsal bir sese dönüştürmüştür ve bu alanda büyük bir yankı uyandırmıştır.

”Korkmuyorum diyen yazar mutludur, fakat vasat olduğunun ve iyi bir hikaye yazmaktan çok uzakta olduğunun farkında değildir.”

Steinbeck’in 1929 yılında ilk kitabı Altın Kupa’yı çıkardığında bu sözden de anlaşılacağı üzere korkuyordu.Korkunun yazarlık serüveninde her zaman yazarı etkilemesi onun için önemliydi.Korkmayan bir yazar gerçekleri anlatamazdı.

1936 yılında gelindiğinde Marksist bir bakışla yazılan belkide sonu insanları en çok etkileyen kitabı Bitmeyen Kavga’yı yayımladı.Yazar bu kitabında Jim ve Mac adlı iki yoldaşın uzun soluklu macerasına değindi.

Gerçekten de Bitmeyen Kavga o dönemde ülkenin yaşam koşullarını ve haksızlıklarını dile getirmede medyadan daha başarılı olmuştu. Yazarın en çok kullandığı alanlardan biri olan Salinas Vadisi Kaliforniya’daki en büyük vadilerden biridir. Steinbeck eşitsizlik ve zorlukları bu vadi üzerinden anlatmıştır.

Lennie saf saf sordu:
-Zenci ne demek?
Crooks güldü:
-Beyazlara benzemeyen adam demek…
-Neden benzemiyormuşsun? Sen de herkes gibi bir adamsın..

Evet yukarıdaki alıntı belkide hepimizin okuduğu ve Steinbeck’in en ünlü iki kitabından biri Fareler ve İnsanlar’dan bir kesit.Yazarın üçüncü kitabı tıpkı Bitmeyen Kavga gibi iki arkadaşın arasındaki ağır ilişkiyi ve zor işçilik koşullarından bahsediyor.Kitap yayınlandıktan sonra belirli bir üne kavuşmuş olan yazar, bu üne aldırış etmeden gelecek en önemli eserlerinden biri Gazap Üzümleri’ni yazmaya başlamıştı bile.

Steinbeck zeki bir yazardı, kitapları arasında her zaman bir bağlantı tutturmuştu.Özellikle Bitmeyen Kavga, Gazap Üzümleri, Fareler ve İnsanlar ve Kaygılarımızın Kışı dahil bir çok kitabında ortak bir keskin nokta vardır.Bunu başka bir yazıda detaylı olarak yazmak gerekir.

ABD Başkanı Lyndon B. Johnson ve John Steinbeck

Steinbeck’i belkide diğer yazarlardan ayıran en önemli yanı yazdığı etkili eserlerin sayısının çokluğudur.Ülkemizde 20’den fazla çevirili kitabı basılan yazar sadece roman ve hikaye yazmakla kalmamış Ben Bir Devrimciyim denemesiyle de toplumsal savunma tutkusunu dillendirmiştir.

20’li yaşlarda dünyayı gezme hevesinde olan yazar elbette bu alanda da eser verecekti.Köpeğim Charley ile Amerika Yollarında kitabını yazdı.1960 yıllarıydı.Yazar bir gün hiçbir neden yokken karavanı Rochinante atladı ve köpeği ile birlikte o yıllarca kitaplarında işlediği Amerika’yı yeniden keşfetti.

Kaliforniya’lı yazar esasında kitaplarında terslik üzerine bir felsefe işlemiştir.Ona göre ”İncinin” yazlığı ile ”Toprağın” siyahlığı dengededir.Yazar beyaz ve siyahın arasındaki mücadeleye asla farklı bir kırmızı koymamıştır.

Yazarın anlatılan bir hikayeye göre İnci kitabı ile kesin olmamakla birlikte tuhaf bir anısı vardır.İnci yazıldığında ilk taslak kaybolur ve yazar kitabı baştan yazar.Daha sonraları el yazması bulunduğunda ilk eser ile son eser arasında yalnızca 7-8 kelimelik bir oynama olmuştur. Steinbeck’in büyüklüğünü düşündüğümüzde bu olayın yaşanma ihtimali yüksektir.

Sakın kaybetmekten korkma,doğruysa devam edecektir. Sen sabret yeter.İyi şeyler asla elden kaçmaz..

Steinbeck’in oğlu Tom yatılı bir yurtta kalmaktadır.Susan adlı bir kıza aşık olur ve babasına mektupla bu durumdan bahseder. Steinbeck oğluna ”Aşk insanın başına gelen en güzel şeydir.” adlı o ünlü sözü yazar.Mektubun bitiş noktasında ise yukarıdaki alıntıyı yazar.Esasen mektup günümüzde bile bir teselli niteliği taşımaktadır.Bir babanın oğluna yazabileceği ve anlatabileceği kusursuz bir yazma olarak hafızalara kazınmıştır.

Oğlu Tom

İnsan her şeye alışıyor. Kıyıma, cenaze kaldırmaya, hatta idama bile; insan bir kere alıştıktan sonra işkence masasıyla kerpeten de yalnızca birer aletten ibarettir mutlaka. 

Kaygılarımızın Kışı yazarın son kitabıdır.Yazar burada Ethan Allen Hawley üzerinden derin bir çöküşü bizlere aktarıyor.Bir zamanlar ailesine ait olan şarküteride tezgahtar olarak çalışan Ethan, kitabın sonlarında doğru kendimizle yüzleşmemizi sağlayacak ve belkide kendi iç çığlığımızın dışarıya yankılanmasına sebep olacaktır.

Bazı anlar vardır.Sevdiğimiz kişilerin ayrılışlarını dokunaklı sözlerle yazmak gerekir.Cümleleri süslemek, olağan dışı bir hüzün katmak ve daha fazlası.Fakat bazıları vardır onların yaşamları her zaman dolu, her zaman olması gerektiği kadar değerlidir.Onlar için ayrılık cümlesini uzatmanın bir anlamı yoktur.Çünkü o yolun başından beri bizimledir.

Evet yazar 20 Aralık 1967 günü aramızdan ayrıldı.Arkasında yüzlerce eser onlarca kitap ve sayısız söz bıraktı.

Feneri hala yanıyor..

Steinbeck sizlere göz kırpıyor
  • John Steinbeck, Fareler ve İnsanlar, Bilgi Yayınevi ,
  • John Steinbeck,Kaygılarımızın Kışı, Sel Yayıncılık
  • John Steinbeck, Köpegim Charley ile Amerika Yollarinda ,Sel Yayıncılık
  • Martin Chilton,Independent
  • John Steinbeck, Bitmeyen Kavga, Sel Yayıncılık
  • edebiyathaber.com, Steinbeck Mektup

İçimizden Biri: John Steinbeck” için bir yorum

Kendininkini ekle

  1. Steinbeck, emekçi insanların dramını gerçekçi bir üslûpla eserlerine yansıtan, kalemi güçlü bir edebiyat insanı. Eserlerini olurken karamsarlık duygusunun satırlarına sinmiş olduğunu hissederim.

    Beğen

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

WordPress.com'da bir web sitesi veya blog oluşturun

Yukarı ↑

%d blogcu bunu beğendi: